Investeringen in cultureel erfgoed: provincies denken mee

04 december 2017

In het regeerakkoord is 325 miljoen vrijgemaakt voor erfgoedzorg. 

Daar zijn de provincies erg blij mee. Het IPO doet aanbevelingen aan minister Van Engelshoven (OCW, D66) voor nieuw beleid en beschrijft de inzet die de provincies voor zichzelf zien. De provincies willen de samenwerking met het Rijk op het gebied van het erfgoed graag actualiseren en voortzetten.

Nieuwe accenten 
In februari 2018 is de Monumentenmonitor gereed. Dan weten de provincies precies welk deel van de monumenten matig of slecht onderhouden is - waarschijnlijk is dat zo’n 20%. Zij kunnen dan, in lijn met de huidige taakverdeling tussen Rijk en provincies, een gezamenlijke inzet van beleid en middelen vastleggen voor het behoud, de verduurzaming en de ontwikkeling van gebouwen en ‘groen erfgoed’. Onder groen erfgoed vallen bijvoorbeeld tuinen, parken, plantsoenen, begraafplaatsen en erven. 

Binnen het bestaande kader van gebiedsgerichte zorg voor het erfgoed kunnen nieuwe accenten worden gelegd, zoals duurzaamheid en de aanpak van leegstand. We weten inmiddels dat blijvende aandacht voor de restauratie van rijksmonumenten noodzakelijk is.

Groene monumenten 
Provincies pleiten ervoor om ook zogenaamde ‘groene monumenten’ bij de herijking van het financieringsstelsel te betrekken. Meerdere provincies hebben de indruk dat de instandhouding daarvan nu onvoldoende is gefinancierd. 
 
Extra aandacht 
Enkele categorieën monumenten baren extra zorgen. Zo staan in een aantal provincies steeds meer boerderijen leeg en zijn ze moeilijk verkoopbaar. Daarnaast zorgt de doorgaande ontkerkelijking in verschillende provincies voor leegstaande en moeizaam te exploiteren kerken en kloosters. 

Het Rijk en de provincies kunnen samen met (koepels van) eigenaren een bijdrage leveren aan de instandhouding van deze prominente categorieën van monumenten. 

Regionale verschillen 
De opgaven voor de restauratie en instandhouding van monumenten verschillen per regio. Daarom past deze taak zo goed bij de provincies. 

De provincies stellen voor de ‘Visie Erfgoed en Ruimte, Kiezen voor Karakter’ een vervolg te geven in programma’s die inspelen op regionale verschillen en beleidsprioriteiten. Zij bieden daarbij hun samenwerking aan. 

Juist op het provinciale niveau worden beleidsdoelen en partijen gekoppeld, wat leidt tot aanmerkelijke extra investeringen in erfgoed en meer publieke toegankelijkheid van monumenten.

Kanjermonumenten 
Voor de beeldbepalende ‘kanjermonumenten’ is er al een grote restauratieopgave. De provincies kunnen die samen met de minister aanpakken. De provincies stellen voor in een meerjarenprogramma prioriteiten te stellen en budget vrij te maken voor een gezamenlijke aanpak. 
 
Hoeveel geld is nodig? 
Op basis van de huidige gegevens is de inschatting van de provincies dat er de komende vijf jaar hiervoor 330 miljoen euro nodig is om deze grote restauratieopgaven aan te pakken. De provincies gaan hierbij uit van een eigen bijdrage van eigenaren van minstens 50%. 
 
 

Gerelateerde berichten

Dankzij IPO inbreng geen verplichting tot keuze voor één regionale omroep 

19 februari 2018 - Donderdag 15 februari is het spoedwetsvoorstel wijziging van de Mediawet als hamerstuk aangenomen. Via het IPO hebben de gezamenlijke provincies succesvol geprotesteerd tegen de verplichting om bij meerdere regionale omroepen in hun provincie een keuze te moeten maken. Deze verplichting is door de provincies teruggelegd bij de minister en het Commissariaat van de Media.  
Lees meer

Voorgenomen wijziging Mediawet conform IPO-consultatie ingediend bij Tweede Kamer

07 februari 2018 - De IPO consultatie over het haar voorgelegde spoedwetsvoorstel ter beperking van het aantal regionale omroepen heeft succes gehad: het wetsvoorstel is naar wens van de provincies aangepast en ligt nu voor bij de Tweede Kamer. De verplichting voor de provincies om bij meerdere gegadigden te bemiddelen tot één voordracht van een regionale media-instelling (rpmi) per provincie, is uit het wetsvoorstel gehaald.
Lees meer

De provincies als schakel tussen erfgoed, ruimte en economie

05 februari 2018 - De provincies hebben de publicatie ‘Ruimte voor erfgoed. De provincies als schakel tussen erfgoed ruimte en economie’ uitgegeven en overhandigd aan cultuurminister Van Engelshoven (OCW). Deze brochure gaat over de rol van provincies voor het ruimtelijk erfgoed en is ook bedoeld als input voor het landelijke beleidstraject Erfgoed telt!
Lees meer