Provincies luiden noodklok budget restauraties rijksmonumenten

27 juni 2016

Er is veel te weinig geld beschikbaar voor omvangrijke restauraties van grote, beeldbepalende rijksmonumenten, zo blijkt uit een inventarisatie van de 12 provincies. Zij dringen er bij het Rijk op aan een meer realistisch budget voor restauraties beschikbaar te stellen, anders dreigen een aantal iconische monumenten verloren te gaan.

De provincies zijn pas sinds 2012 verantwoordelijk voor het restaureren van Rijksmonumenten. Zij krijgen daarvoor jaarlijks 20 miljoen euro van het Rijk en dragen middels cofinanciering zelf ook fors bij.

370 miljoen in vijf jaar Uit een inventarisatie naar de restauratieopgave voor de kanjermonumenten (grote rijksmonumenten die beeldbepalend zijn en bijdragen aan de herkenbaarheid van een gebied) blijkt dat de komende vijf jaar alleen al voor deze grote monumenten 370 miljoen nodig is. Hiervoor is nog geen geld door het Rijk beschikbaar gesteld. Het gaat om 36 monumenten, verspreid over de 12 provincies, waaronder de Eusebiuskerk in Arnhem, Paleis Soestdijk, het station in Middelburg en de Dom in Utrecht. Dat is nog exclusief de monumentale Maastunnel waar € 262 miljoen aan restauratiekosten voor nodig is.

Realistische bijdrage Provincies willen een realistische rijksbijdrage en ook voor de lange termijn garanties. Ze willen op zeer korte termijn afspraken maken met het Rijk over een programmatische aanpak van de kanjermonumenten. Fleur Gräper – Van Koolwijk, gedeputeerde Groningen en portefeuillehouder cultureel erfgoed namens de gezamenlijke provincies: “Provincies zijn bereid hun verantwoordelijk te nemen en dat doen zij, ook financieel, maar bij het takenpakket hoort ook een realistische bijdrage van het Rijk die in verhouding staat tot de opgave die er ligt. Deze inventarisatie geeft aan dat een substantiële bijdrage van het Rijk noodzakelijk is om te voorkomen dat deze iconen in verval raken. Provincies slagen erin om veel extra geld te genereren ten behoeve van restauraties, dat blijkt ook uit een evaluatie uit 2014, maar zonder een extra bijdrage van het Rijk lopen we het risico dat een aantal beeldbepalende monumenten bouwvallen worden. Om dat te voorkomen, willen wij op basis van deze nieuwe inzichten ook nieuwe afspraken maken met het Rijk.”

Decentralisatie De zorg voor Rijksmonumenten werd, na een succesvolle pilot in 2009, in 2012 gedecentraliseerd naar de provincies. De belangrijkste reden om het restaureren van Rijksmonumenten van Rijk naar provincies te decentraliseren was dat de provincie vanuit haar kerntaak op het gebied van ruimtelijke ordening en omgevingsbeleid een verbindende rol kan spelen en geldstromen van publieke en private partijen in de regio kan genereren. Achterliggende doelen van de decentralisatie waren dat uitvoering van deze taak door provincies bijdraagt aan versterking van de historische factor in ruimtelijk beleid, vereenvoudiging in regelgeving, lastenvermindering bij de eigenaar en gerichte stimulering van herbestemming en kwalitatief goede restauratieprocessen. Niet alleen de taak, maar ook de middelen werden bij provincies neergelegd. Gezamenlijk ontvangen de provincies hiervoor 20 miljoen euro per jaar van het rijk. Zij verdelen onderling dit budget. Uit een evaluatie in 2014 blijkt dat provincies erin slagen om veel extra geld (jaarlijks 20 tot 40 miljoen) te generen ten behoeve van restauraties. Dit laatste gebeurt door naast eigen provinciale middelen in te zetten, ook monumenteigenaren zelf aan te sporen of te verplichten middelen te verwerven. 

 

 

 


Gerelateerde berichten

Provincies uiten zorgen over regionale omroepfunctie bij Commissariaat voor de Media

07 april 2017 - Een afvaardiging van de provincies heeft een bezoek gebracht aan het toezichts- en adviesorgaan Commissariaat voor de Media (CvdM). Zij gingen in gesprek over de flinke uitdagingen in het regionale medialandschap. Als zelfstandig bestuursorgaan staat het CvdM tussen politiek en media-instellingen. Het Commissariaat ziet er op toe dat de Mediawet wordt nageleefd. Daarbij richt het zich op eerlijke en transparantie verhoudingen tussen publieke en commerciële media-instellingen.
Lees meer

17 miljoen voor toekomstbestendige regionale omroepen

06 december 2016 - Staatssecretaris Dekker (OCW, VVD) krijgt van de Kamer in 2017 eenmalig een samenwerkingsfonds van 17 miljoen als stimulans voor de modernisering van de regionale omroepen. Het IPO vindt dat het er voor de regionale publieke omroepen vooralsnog goed uitziet met extra geld en ruimte voor onderlinge samenwerking binnen het publieke bestel en met private media.
Lees meer

IPO pleit voor ruime opvatting motie versterking regionale journalistiek

30 november 2016 - Tweede Kamerleden Elias (VVD) en Mohandis (PvdA) willen eenmalig 17 miljoen voor samenwerking tussen regionale omroepen beschikbaar stellen. Die motie brachten zij in tijdens het wetgevingsoverleg Mediabegroting op 28 november. Voor een sterke regionale journalistiek vindt het IPO het belangrijk dat de uitvoering van de motie inhoudelijk ook ruimer wordt dan wat staatssecretaris Dekker tot nu toe heeft gezegd. Niet alleen samenwerken om te besparen, maar ook om te innoveren om de regionale journalistiek versterken.
Lees meer