Vlaams Nederlandse Delta: "de poort van Europa, een magneet voor bedrijven" - interview

16 juni 2014

“Internationaal worden de havens van de Rijn, de Schelde en de delta van de Maas vaak al als één geheel gezien. Het is een gemiste kans als we in de onderlinge samenwerking daar niet op inspelen. De zeehavens zijn de economische motoren. Tezamen zijn ze de grootste zeehaven ter wereld.” Tom de Graaf, lid van de kerngroep van de Vlaams Nederlandse Delta (VND) namens de provincie Noord-Brabant, gelooft in de gezamenlijke kracht van de partijen die de VND vormen. “Het is geen project, maar een samenwerkingsverband tussen drie Vlaamse provincies en drie Nederlandse provincies. Er ligt een gezamenlijke toekomstvisie voor de economische en logistieke ontwikkeling van de regio.”  

In 2011 is het samenwerkingsverband Vlaams Nederlandse Delta officieel opgericht. Naast een bestuurlijk netwerk kent het verband ook een zeehavenoverleg. “De regio is de poort van Europa, een magneet voor bedrijven.” De Graaf typeert de samenwerking tussen de havens als “voor zover mogelijk”. “Competitiewerking tussen de havens houdt ze ook scherp. Dat is goed voor de economische ontwikkeling van de gehele regio. Dus in concurrentie met elkaar maar samenwerking waar mogelijk.”  

De provincie Noord-Brabant speelt een centrale rol in de samenwerking. Noord-Brabant ligt tussen de zeehaven van Antwerpen en de zeehaven van Rotterdam. De provincie vorm tevens de schakel voor beide havens naar het achterland. “Plus het feit dat Brabant zelf over de zeehaven Moerdijk beschikt positioneert de provincie als de spin in het web van de VND.” Naast deze geografische ligging speelt de provincie een belangrijke rol in de samenwerking vanuit economische invalshoek. “Brabant beschikt over een groeiende maakindustrie en is ook op logistiek gebied een sterke speler. Het is goed voor de economische belangen van de provincie de samenwerking te zoeken met de partners in de Nederlands Vlaamse Delta.”    

Eén van de belangrijkste uitdagingen is de bestuurlijke inrichting van het samenwerkingsverband. “De Vlaamse provincies functioneren anders dan bij ons. In België liggen de verantwoordelijkheden voor de ruimtelijke ontwikkeling en de infrastructuur niet bij de provincie maar bij de gewesten.” De Graaf wijst erop dat daarom goede betrokkenheid van de beide rijksoverheden belangrijk is. Een tweede aandachtspunt is de communicatie. “Open communicatie tussen de partijen laat nog wel eens te wensen over. Af en toe is er nog wat sprake van achterdocht.” Verwonderlijk is dat zeker niet. De Graaf haalt het voorbeeld aan van de uitdieping van de Westerschelde. ”Dat dossier heeft het pad voor de verdergaande samenwerking niet geëffend.”    

Het initiatief van de Vlaams Nederlandse Delta is van de provincies afkomstig. De Graaf legt uit dat de universiteiten van Rotterdam en Antwerpen een ruimtelijk-economische en logistieke analyse hebben opgesteld resulterend in een gezamenlijke toekomstvisie over de VND in 2040 (zie www.vndelta.eu). “Het document is niet formeel door de afzonderlijke provincies vastgesteld maar bij het opzetten van de projecten wordt het wel als uitgangspunt gebruikt. In de analyse zijn negen structurerende krachten benoemd die de inrichting van het gebied in de komende decennia sturen. Projecten moeten passen binnen deze sturende krachten.”  

Aansluitend is het unieke in de samenwerking dat zeer regelmatig bestuurlijk overleg wordt gevoerd door alle betrokken partijen aan één tafel om de voortgang van de projecten te bespreken. Het samenwerkingsverband kent een goed functionerend bestuurlijk netwerk waarin “partijen en bestuurders elkaar weten te vinden. Iedereen heeft de kans om van twee walletjes te eten.” Of zijn het kades? Zeehavenkades?  

De provincie Noord-Brabant heeft het samenwerkingsverband Nederlands Vlaamse Delta als succesvol voorbeeld van provinciale taakuitoefening ingebracht in het gezamenlijk proces van alle provincies en het IPO voor de aanscherping van het profiel van provincies naar de toekomst (“Profiel Provincies”). Tijdens drie bijeenkomsten zijn de succesprojecten van de provincies op creatieve wijze gepresenteerd voor de uitwisseling van “best practices” en “lessons learnt”. De projecten van de provincies vormen de basis voor Kompas2020. Zo vormen de maatschappelijke prestaties de basis voor de provincie van de toekomst. Op 3 april heeft de presentatie van Noord-Brabant door Tom de Graaf plaatsgevonden.  

Meer informatie over het project en de profielbijeenkomsten op 30 januari, 20 maart en 3 april 2014 op de "Profiel Provincies"-pagina       


Gerelateerde berichten

Brightlands maakt Limburg sterk en concurrerend

10 september 2018 - Vier campussen; één organisatie voor open innovatie op het gebied van wereldwijde uitdagingen zoals duurzaamheid. Dat is Brightlands. De vier campussen hebben elk hun eigen expertise: voeding in Venlo, smart services in Heerlen, gezondheid in Maastricht en chemie en materialen in Sittard-Geleen. Op elke campus houden onderzoekers, ondernemers en studenten zich bezig met innovatie op hun eigen gebied, maar waar mogelijk in samenhang met elkaar. Zo werken ze samen aan een economisch sterke en concurrerende provincie.
Lees meer

‘Zonder EFRO wordt het moeilijk voor de provincies’

07 september 2018 - Krijgen provincies vanuit Europa straks nog geld voor innovatie en regionaal economisch beleid? Dat zal op 12 oktober tijdens het IPO Jaarcongres de hamvraag zijn tijdens de workshop over het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO). Voorafgaand aan het congres vertelt Sidony Venema, medewerker bij het Huis van de Nederlandse Provincies in Brussel, waarom EFRO zo belangrijk is voor de provincies. “Juist in Nederland heeft EFRO heel veel effect gehad”
Lees meer

EFRO helpt lichtchip van de grond te krijgen

03 september 2018 - Voor provincies staat er de komende tijd het nodige op het spel. Er wordt onderhandeld over de Europese fondsen voor de periode 2021-2027. Het Europese fonds Regionale Ontwikkeling (EFRO) is van groot belang voor onze regionale economische groei en werkgelegenheid. Maar: in hoeverre blijven de bijdragen hieraan vanuit Europa behouden? Het IPO verzamelde voorbeeldprojecten die laten zien hoe waardevol EFRO is als fundamentele pijler onder de regionale economie. Zesde deel van een serie: hoe EFRO nog snellere micro-chips van de grond helpt te krijgen.
Lees meer