Duurzame leefomgeving

De overgang naar een circulaire economie vraagt om een systeem waarin afvalstoffen opnieuw worden benut als grondstoffen. Innovatie, experimenteren en kennisdeling zijn daarbij onmisbaar. Overheden, ondernemers, onderwijs- en onderzoeksinstellingen hebben ruimte nodig om nieuwe toepassingen te ontwikkelen en ketens anders in te richten. Provincies trekken hierin gezamenlijk op.

De IPO Bouwstenenvisie CE en VTH  biedt richting voor de inzet van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) om de circulaire transitie te versnellen. De visie geeft inzicht in bestaande instrumenten en benoemt aanvullend instrumentarium dat nodig is om de circulaire doelen te behalen.

Het Kennisplatform ‘Afval of niet’ speelt hierin een centrale rol. Hier delen omgevingsdiensten, provincies, gemeenten en het Rijk kennis over afval- en grondstoffen, en worden casussen besproken die bijdragen aan de toepassing van regelgeving. De verwerking van afvalstoffen en kansen voor hoogwaardiger verwerking worden meegenomen in de IPO-monitor Circulaire Economie.

In de energietransitie hebben provincies een stevige rol. Ze dragen hieraan bij met de uitvoering van wet- en regelgeving. De provincies doen ook suggesties voor nieuwe wetten en regels, zoals energiebesparing bij bedrijven of bij zakelijk wegverkeer, maar ook over de CO2-heffing voor de industrie en voorstellen voor convenanten met de industrie voor energiebesparing. Provincies investeren in het opbouwen van kennis van de Omgevingswet en de uitvoering van taken die daaruit volgen om deze toe te passen bij de uitwerking van Klimaatakkoord-afspraken.

Inzet provincies

Het Rijk maakt met de grootste uitstoters van Nederland maatwerkafspraken om hun uitstoot in 2030 significant terug te brengen. Hiervoor wil het Rijk vergunningverlening versnellen en inzetten op kennis opbouw voor nieuwe en complexe technieken. Dit vraagt veel van de provinciale uitvoeringsdiensten (omgevingsdiensten). Het IPO zet zich in voor afspraken over voldoende middelen en (uitvoerings-)kennis op dit onderwerp.

De aandacht voor de schadelijke uitstoot van (potentieel) Zeer Zorgwekkende Stoffen oftewel (p)ZZS en PFAS is de afgelopen jaren sterk toegenomen. De criteria voor ZZS zijn vastgelegd in Europese regelgeving. We willen voorkomen dat ZZS in onze leefomgeving terechtkomen en uiteindelijk, waar het kan, deze niet meer gebruiken. Dit is onder andere vastgelegd in een plan van de Europese Commissie voor 2050 (Zero Pollution Action Plan). De stoffen waarvan ook nu al het gebruik en de uitstoot moeten worden verminderd zijn vastgelegd in verdragen en richtlijnen. Het onderwerp ZZS heeft een sterke link met het onderwerp ‘Circulaire economie en afvalstoffen’.

Inzet provincies

De provincies zijn voor vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) bevoegd gezag bij risicobedrijven en grote afvalverwerkende bedrijven. Daarom is het hun taak om vergunningen aan te scherpen, te controleren of regels worden nageleefd en waar nodig te handhaven. Het IPO zet zich samen met haar partners in om de uitstoot van ZZS in de leefomgeving te verminderen. En pleiten bij de politiek en Rijksoverheid voor de juiste wet- en regelgeving om dit mogelijk te maken.