Samen koers zetten naar een nationale voedselvisie
18 september 2026
Iedereen heeft recht op voldoende, veilig en gezond voedsel. In onzekere tijden verdient dit extra...
Lees meer
De verkenning naar een wetenschappelijk onderbouwde ondergrens (verder: ondergrens) voor projectberekeningen met AERIUS Calculator is afgerond. Onderzocht is of er op louter modelwetenschappelijke gronden een grens is waaronder berekende stikstofbijdragen van individuele projecten te onzeker zijn om aan deze projecten toe te schrijven. Deze projecten zouden dan zonder een natuurvergunning voor stikstof kunnen worden uitgevoerd. De IPO-verkenning heeft zo’n ondergrens nu niet opgeleverd, maar er is aanleiding voor een breder dan alleen modelwetenschappelijk vervolgonderzoek dat mogelijk wel tot een ondergrens leidt. Het IPO heeft vandaag de resultaten van de verkenning aan de minister van LVVN aangeboden.
Het onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek in opdracht van het IPO is uitgevoerd door TNO en UvA op basis van bestaande wetenschappelijke literatuur, met een breed samengestelde klankbordgroep van (inter)nationale wetenschappers. De focus lag op de atmosfeerwetenschap, de route van emissie naar depositie. Daarnaast voerde het IPO met externe hulp een brede analyse uit van de mogelijke gevolgen en juridische eisen die de Habitatrichtlijn en jurisprudentie aan een ondergrens stellen. Het IPO deed de verkenning in afstemming met het Rijk.
Het IPO constateert dat er in het wetenschappelijk onderzoek geen op louter model-/atmosfeerwetenschappelijke gronden gebaseerde ondergrens voor projectberekeningen gevonden is. De vastgestelde beperkingen van het model leveren volgens de onderzoekers geen onderbouwing voor een ondergrens, omdat de beperkingen niet afhankelijk zijn van de grootte van de stik-stofbijdrage, maar van de precieze lokale omstandigheden waar de bijdrage plaatsvindt. Het is volgens de onderzoekers in algemene zin wel aannemelijk dat er een ondergrens moet zijn, maar om die statistisch te kunnen onderbouwen zijn momenteel onvoldoende meetgegevens voorhanden.
Daarmee is er nog geen alternatief voor de huidige toestemmingverlening op basis van depositieberekeningen met AERIUS Calculator en de huidige ondergrens van 0,005 mol/ha/jaar. Een (hogere) ondergrens is zodoende nu ook nog geen (mogelijke) oplossing voor de PAS-melders, terwijl een oplossing voor deze nijpende problematiek volgens de provincies snel nodig is.
Wel bevat de wetenschappelijke rapportage een bevestiging van de eerder door de Commissie Hordijk geconstateerde schijnzekerheid bij toestemmingverlening als gevolg van de huidige (lage) ondergrens van 0,005 mol/ha/jaar. Voor het verkleinen van deze schijnzekerheid heeft het onderzoekstraject meerdere aangrijpingspunten opgeleverd.
Het IPO adviseert de minister om deze aangrijpingspunten spoedig en voortvarend samen met de provincies op te pakken. In het bijzonder een breder dan alleen model-/atmosfeerwetenschappelijke vervolgverkenning die op basis van een expertoordeel binnen afzienbare tijd tot een (hogere) ondergrens zou kunnen leiden. De provincies willen, mede in het belang van de PAS-melders, tegelijk ook samen met de minister kijken naar het alternatief van een beleidsmatige drempelwaarde, zoals opgenomen in het Hoofdlijnenakkoord.
Iedereen heeft recht op voldoende, veilig en gezond voedsel. In onzekere tijden verdient dit extra...
Lees meer
Na bespreking in alle provincies is er vandaag - met de nodige aandachtspunten – een handtekening...
Lees meer
Het PBL bevestigt dat het stikstofpakket Nederland stapsgewijs van het slot haalt. Snelle invoering...
Lees meer
Voor de provincies staat in dit dossier één punt centraal: wij moeten op juridisch houdbare wijze...
Lees meer
Provincies werken graag mee aan de nieuwe Voedselzekerheidsagenda van het kabinet. Ze zijn blij dat...
Lees meer
De twaalf provincies steunen in de basis de weg die het kabinet met het stikstofpakket is...
Lees meer
Schoon water is van levensbelang voor mens, dier en natuur. Er is de afgelopen jaren veel werk...
Lees meer
Vandaag hebben het Rijk, IPO, de Unie van Waterschappen en de VNG bestuurlijke afspraken ondertekend...
Lees meer
Het kabinet wil gezamenlijk met mede overheden aan de slag gaan om het bestuurlijk advies ‘De...
Lees meer
De mede-overheden willen meer vaart zetten achter de uitvoering van beleid in het landelijk gebied....
Lees meer
De provincies zien het advies dat de Raad van State op 26 mei 2026 publiceerde over het...
Lees meer
De samenwerkende provincies waarderen dat de staatssecretaris het ontwerpbesluit met prioriteit...
Lees meer
Mark Hoevenaars, momenteel programmamanager bij het IPLG, zal per 1 maart waarnemend MT-lid zijn bij...
Lees meer
De provincies nemen kennis van de beleidsreactie van het kabinet op het advies van de...
Lees meer
De Rijksoverheid, provincies en vele partners onder wie agrariërs, werken intensief en op vele...
Lees meer
De provincies herkennen in het tussenverslag van informateur Sybrand Buma veel van de elementen uit...
Lees meer
Vanaf vandaag is het Landelijk Informatiepunt Wolven geopend. Iedereen kan hier terecht met vragen...
Lees meer
De kabinetsformatie staat vandaag in het teken van landbouw, stikstof en natuur. IPO-voorzitter Ina...
Lees meer
Nu informateur Sybrand Buma aan de slag gaan met de volgende fase van de kabinetsformatie,...
Lees meer
De gezamenlijke provincies, gemeenten en waterschappen (IPO, VNG en Unie van Waterschappen) zien...
Lees meer
21 oktober 2025 Beesd – De twaalf provincies, terreinbeherende natuurorganisaties, de Vereniging...
Lees meer
De provincies verwelkomen dat het demissionaire kabinet middelen beschikbaar heeft in het...
Lees meer
De Troonrede van 2025 benoemt terecht de urgente opgaven waar Nederland voor staat: stikstof,...
Lees meer
In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen hebben de politieke partijen...
Lees meer
We steunen het voorstel om de Omgevingswet aan te passen zodat er een maatwerkaanpak voort...
Lees meer
Het Interprovinciaal Overleg is positief over de omschakeling van depositie- naar emissiesturing die...
Lees meer
LTO Nederland, de jonge boeren en tuinders (NAJK), provincies (IPO), gemeenten (VNG) en...
Lees meer
De gezamenlijke provincies reageren positief op de vandaag gepubliceerde Kamerbrief van het...
Lees meer
De val van het kabinet leidt tot extra en onwenselijke onzekerheden. Dat is zorgelijk en...
Lees meer
De provincies herkennen de wens van het kabinet om te komen tot stikstofbeleid dat eerlijk en...
Lees meer
Op 14 april 2025 ondertekenden provincies en partners een breed manifest om samen gebiedsgerichte...
Lees meer
Inbreng Interprovinciaal Overleg Debat 22 mei 2025 over verslag van Ministeriële commissie Economie...
Lees meer
Het bestuur van het Interprovinciaal Overleg (IPO) heeft het Wolvenplan 2025 vastgesteld. Daarmee is...
Lees meer
De provincies hebben kennisgenomen van de eerste berichten uit de onderhandelingen over de...
Lees meer
Op 3 maart jl. ontving het IPO bestuur een aangetekende brief van Stichting Annemieke met een aantal...
Lees meer
De decentrale overheden roepen het kabinet op om haast te maken met het nemen van krachtige...
Lees meer
De twaalf provincies hebben gezamenlijk het Wolvenplan 2025 vastgesteld. Het plan biedt richtlijnen...
Lees meer
Het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb) draagt bij aan het vertragen van de afname van...
Lees meer
Vanuit de provincies willen we de Tweede Kamer richting het debat van dinsdag 25 maart 2025 enkele...
Lees meer
Nederland staat voor grote uitdagingen als het gaat om ruimtelijke ordening. Woningbouw, landbouw en...
Lees meer
De decentrale overheden roepen het kabinet op om met spoed maatregelen te nemen om Nederland uit de...
Lees meer
Het IPO bestuur besloot tot het instellen van een interprovinciale bestuurlijke kopgroep. Het...
Lees meer
De Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) bevat ruim 200 miljoen gecontroleerde waarnemingen van...
Lees meer
De Staat is door Greenpeace aangesproken op de noodzakelijke daling van de stikstofdepositie in...
Lees meer
De inzet van landbouwinnovatie biedt grote kansen in de strijd tegen de stikstof- en...
Lees meer
De uitspraak van de Raad van State in de zaken over intern salderen heeft grote gevolgen voor...
Lees meer
In 2023 zijn er weer stappen gezet voor de aanleg van nieuwe natuur en voor herstel en versterking...
Lees meer
De samenwerkende provincies doen bijgaande oproep aan minister Wiersma in reactie op de brief...
Lees meer
Inbreng Interprovinciaal Overleg Tweeminutendebat Stikstof, NPLG en Natuur 17 of 18 december 2024
Lees meer
Naar aanleiding van de verschenen kamerbrieven van minister Wiersma en staatssecretaris Rummenie...
Lees meer
Niet alles kan overal, er zijn duidelijke keuzes nodig over hoe we gebruik maken van onze schaarse...
Lees meer
Schoon water, bodem, lucht en onze natuurlijke omgeving zijn de basis voor onze gezondheid en...
Lees meer
Op 15, 16 en 17 oktober vergadert de Tweede Kamer over de begroting van het ministerie van Landbouw,...
Lees meer
Het IPO kijkt terug op een succesvolle Top Landelijk Gebied van vrijdag 21 juni. Een uniek...
Lees meer
De Algemene Vergadering van het samenwerkingsverband van de provincies heeft ingestemd met de...
Lees meer
Op 25 april vergadert de Tweede Kamercommissie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit over het...
Lees meer