Provincies: drinkwater verdient nationale prioriteit én heldere regie

Gepubliceerd op: 30 april 2026

Reactie van het Interprovinciaal Overleg op het Rli-advies 'Zorg voor water'

De gezamenlijke provincies herkennen het beeld dat de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur vandaag schetst: zonder nu in te grijpen kan de leveringszekerheid van schoon en betaalbaar drinkwater onder druk komen te staan. Provincies pakken hun verantwoordelijkheid — en roepen het Rijk, gemeenten en waterschappen op hetzelfde te doen.

Actie loopt, lange termijn vraagt meer
Samen met de drinkwaterbedrijven en het ministerie van IenW voeren we het Landelijk Actieprogramma Beschikbaarheid Drinkwaterbronnen 2023–2030 uit, gericht op 100 miljoen m³ extra drinkwater per jaar. De eerste 18,7 miljoen m³ komt in juni in de Tweede Kamer aan de orde. Tegelijk kijken we al verder dan 2030: de structurele opgave overstijgt de huidige programmaperiode.

Pak het probleem aan bij de bron
Provincies zijn verantwoordelijk voor 60% van de drinkwaterbronnen via de bescherming van het grondwater; voor de overige 40% uit oppervlaktewater zijn Rijkswaterstaat en de waterschappen aan zet. Wat er niet in komt, hoeft er ook niet uit. Een actieve bronaanpak van nutriënten, gewasbeschermingsmiddelen en zorgwekkende stoffen zoals PFAS voorkomt verontreiniging — én voorkomt hoge zuiveringskosten later.

Rijksregie is niet vrijblijvend
Wij onderschrijven de oproep aan de minister van IenW om zijn systeemverantwoordelijkheid met meer urgentie in te vullen. Een toekomstbestendige drinkwatervoorziening vraagt financieel gezonde drinkwaterbedrijven én nationale regie op de reserveringen in het hoofdwatersysteem, waaronder het IJsselmeer en de grote rivieren.

Besparen is de andere kant van de medaille
Naast meer aanbod is minder vraag onmisbaar. Conform Water en Bodem Sturend werken we toe naar 20% besparing. Provincies pleiten voor:

  • drinkwaterbesparende doelvoorschriften in het Besluit bouwwerken leefomgeving voor nieuwbouw én renovatie;
  • inzet op waterzuinige wijken in regio’s waar het tekort nijpt;
  • een versnelling van het Nationaal Plan van Aanpak Drinkwaterbesparing om het doel van 20% besparing in 2035 binnen bereik te brengen.

Tot slot
Zonder nationale regie, een gedeelde strategie en heldere afspraken over verantwoordelijkheden en financiering redden we het niet. Provincies blijven zich inzetten voor een toekomstbestendige drinkwatervoorziening — en gaan die samenwerking graag verder verdiepen.

Lees hier het RLI rapport

Gerelateerd nieuws